Sjoernaal, in fers fan Gerrit de Vries

Sjoernaal

In fatsoenlik minske
docht soks net
Putin stjoert in leger
om in Joad
te denazifisearjen
flats wurde oan pún sketten
raketten fleane
slane yn as bommen
it reint kûgels
hûnderttûzenen
flechtsje
tûzenen stjerre
fermoarde
troch de dwylsin
fan in tiran

wy as fatsoenlike minsken
roppe út namme fan
de frijheid de demokrasy
de minsklikheid it rjocht
hiel hurd

FOEI

en dan no it waar
de sinne skynt
it is drûch
moarn noch itselde

Winterpinnestreek 8 – Anne Heegstra

Fan jongs ôf oan hawwe se my al yn de besnijing. Hoe’t se yn myn jeugd by’t hjerst foar de kjeld út fleagen, my de winter brochten. Ik hâld fan winter. Faak woe ’k as bern yn sa’n formaasje wol mei werom nei harren thúslân fleane. Soms, om oan lyts fertriet te ûntkommen, mar meastal om aventoeren te belibjen. Letter woe ’k sá by harren keppel oanslute om tsjustere tiden te ûntflechtsjen. Mar op seker moment wist ik; der is gjin ûntkommen oan, bist op eigen krêft oanwiisd.

En dochs soe ‘k, ek no noch, sa mei de guozzen meifleane wolle.

 

oerwinning

út beferzen oarde komt in gakjen, guozzen
yn de foarm fan fiktoarje harren hoedzjen
tsjin in godfergetten, as stiel sa hurde himel

de hannen spraat, it antlit yn oerjefte
nei it ûneinige keard sjoch ik se gean, as bern
hie ‘k op harren reis faak meifleane wollen

no is dêr it witten fan net te peilen djipten
dy’t we himel neame, dat âlde fielen
soarte fan bekrûping, wizer as ik

se hiene dy earne efterlitten

dochs digeret yn my op wytberime moarn
noch altyd dreamend dat bern nei bûten

 

 

 

 

Zus van Lam debutearret by RIXT mei it gedicht Wintergast / Wintergast.

 

Wintergast

Duistere kou trekt als eerste
Langzaam, bijna ongemerkt naar binnen
Opstandig aanvaard ik de vaste wintergast
Als hij zijn plaats inneemt

Donkergrijs beklemt me ieder jaar
Drijft een wig in grauwe tinten
Maakt zich meester van mijn lijf
Monotoon lamlendigheid scanderend

Poolnachten teren van binnenuit mijn denken
Verzurend de basis van mijn bestaan
Moedeloos toezien hoe
Mijn ziel wordt kaalgevreten

Ik wil vluchten voor de nachten
Waar zware mistigheid regeert
En me willoos door de dagen stuurt
Te moe om te verlangen

Met mijn laatste wilskracht
Luister ik of de geuren willen komen
Zodat ik mijn vleugels uit kan slaan
Naar de klanken van het licht

 

Wintergast

Tsjustere kjeld lûkt as earste
Stadich, der hast ûngemurken yn
Opstannich nim ik de fêste wintergast oan
Wylst er syn plak ynnimt

Dûnkergriis benearet my alle jierren
Driuwt in kile yn skiere kleuren
Bemasteret myn liif, monotoan
Lammenadigens skandearjend

Poalnachten tsjirmje fan binnen myn tinken út
Meitsje soer de grûn fan myn bestean
Moedeleas sjoch ik ta
Hoe’t myn siel kealfretten wurdt

Ik wol flechtsje foar de nachten
Dêr’t swiere dizigens regearret
En my willeas troch de dagen stjoert
Te wurch om te langjen

Mei myn lêste kriich
Harkje ik oft de geuren komme wolle
Sadat ik myn wjukken útslaan kin
Nei de klanken fan it ljocht

Oersetting: Syds Wiersma

‘Elvis en de see. Oer boarnen fan ynspiraasje’, in fideo fan Rein de Lange yn it ramt fan de rige ‘Winterpinnestreek’ fan RIXT.

Winterpinnestreek 6 – Carla van der Zwaag

Foarmen

Foarmen en struktueren binne as gedichten.
Moai linespul is in keunstfoarm troch de natuer skepen.
Fral de grillige foarmen yntrigearje my hieltyd wer.
As bern al koe ik oeren nei de loft sjen dêr’t wolken feroaren
yn fûgels, oaljefanten of hollen fan minsken.
Ast mei oandacht sjochst nei bygelyks de skyl fan in sinesapel,
de bast fan in beam, de ûnderkant fan in poddestoel,
it fel fan in slang of in ruïne oernaam troch floara en fauna,
dan sjochst in oare wrâld.

De ynspiraasje foar dit oardelskonkje haw ik helle út twa foto’s.
De earste foto is makke op Skylge doe’t wy dêr mei it projekt Waailân wiene.
Simen de Jong en ik ha de lêste middei kilometers oer it strân swalke op syk nei de lijte fan in strântinte. Op ’e weromreis hiene wy de straffe wyn yn ’e rêch en koe ik ferskate foto’s meitsje.
De twadde foto is by in dochter thús makke. Dêr binne se oan it knuzeljen. Ear’t de houten muorre fuortwurke wurdt mochten de bernsbern tekeningen op it hout meitsje. Dit popke liket te sinnebaaien mar foar itselde leit it op de rêch yn it wetter te dobberjen.

It is meastal net de bedoeling om útlis te jaan. Dizze kear wol ik in útsûndering meitsje.
Kinst dy beynfloedzje litte troch de grillen, foaroardielen of feroardielingen fan oaren of kinst op jinsels fertrouwe.
Dêrfoaroer kinst it ek sjen as sân dat fleksibel (progressyf) is en hout dat ûnferweechlik (konservatyf) is.
Hoe’t ik nei it oardelskonkje sjoch hinget ôf fan hoe’t ik op dat stuit yn it libben stean.
Soms bin ik sân, soms bin ik hout.