Rixt – Frysk dichterskollektyf
Frysk dichterskollektyf
‘Fûgel op see’ is in gedicht fan Tryntsje van der Veer
Fûgel op see
tipt mei de flerken
krekt net it wyt fan ’e weagen
donker it kopke smel it liifke
dan tsjin de wyn yn
omheech
wy farre
Cap Gris-Nez en Albion
oan wjerskanten kryt
skiednis is betinktiid
alwer in jier ferlyn
dat wy stilstiene
nea sil it oergean
it weromsjen
jierren deistich
faaks faker
dizze tel
tipt mei de flerken
it wyt fan ’e weagen
dûkt – net ûnderstrûpt
komt mei in fiskje
as tûkje
omheech
wy farre
‘Luts’. is Jannie Roodhof har twadde moannegedicht.
Jannie Roodhof: ‘Myn gedicht oer de Luts wol ik graach yn it moanneljocht sette. De Balkster krante hie in wedstryd útskreaun mei it tema de Luts. It mocht mar in bepaald oantal wurden befetsje. Dit gedicht wie ien fan de winners en leit yn cortenstaal njonken de Luts ûnder in strjitlampe. It himelwetter giet troch de letters nei it rioel. Ik fyn it noch altiten in moai gedicht en dêrom woe ik it graach yn it moanneljocht sette. De printplaat mei it gedicht krige ik fan de Balkster krante. It stânbyld fan Herman Gorter – de dichter fan ‘Mei’ – stiet op de printplaat.’
Neare nacht is it earste moannegedicht fan Jannie Roodhof, de moannedichter fan maaie 2026 by RIXT.
Neare nacht
Mei de kop yn ‘t reid
Komt it ûngedierte
Mâltjirgjend op my oan
Se raze my yn de earen
Krûpe yn ’e hoalen
Bite my
De mûzenêsten yn it foarûnder
Boazje oan:
Ik moat wach wêze
Rotten fljogge troch de warring
Manlju komme my benei:
Ik gei it út
Wêr is it wetter dat skjinwasket,
De triennefeiende wyn?
Ik fernim har net
Yn ’e weach besykje ik beskûl te finen
Mar myn maat sliept
Skipper, wêr is de frijhaven?
Sylke Kingma har twadde moannegedicht fan april 2026:
It gedicht Boarnebea stiet foar my symboal foar it weromgean nei de boarne, nei myn oarsprong, om mysels en myn wearden yn it libben werom te finen as ik dat út it each driigje te ferliezen. Benammen yn tiden fan sykte of eangst fyn ik heil en treast yn de natuer: yn it wetter, de stilte en wat altyd al bestien hat. Dit gefoel fan weromkear nei de boarne is foar my in tiidleas en in altyd wichtich ûnderdiel fan it libben, dêrom wol ik it hjir graach yn it moanneljocht sette.
boarnebea
myn tarrige longen
boarnebea
fertreastende lijte
oan de stoarm foarby
in algeduerich hert
klopjend wylst ûnwis
ûnttei myn izige eagen
suverje myn giftige liif
ferromje myn tinzen
as ik my mei dy ferbyn
myn leech en heech tij
mem fan myn bern
lit my hoedzje
net allinnich
myn fergonklike bestean
Dit gedicht is ûntstien, doe’t Beart Oosterhaven (70) yn ’e foarsimmer fan 2025 troch de Ardinnen yn België ûnderweis wie nei syn fakânsjebestimming yn Lúksemboarch. Hy kaam doe by it sirkwy fan Francorchamps lâns, dêr’t de Belgyske formule 1-autokoereur Jacky Icks yndertiid goede útslaggen riden hat. Jierren letter die de Nederlanner Max Verstappen (‘ferstapt’) itselde.
It fers hat in universeel tema: de wiffens fan it minsklik bestean yn relaasje ta risiko’s nimme en it âlder-wurden. Dy ‘wiffens’ koe neffens de dichter wolris de ‘formule ien’ fan it libben sels wêze.
formule ien
hellet de dea
my
of it libben
yn ’e race
fan hjir nei dêre
sa’n tachtich rûntsjes
oan jierren op it
francorchamps fan ’e tiid
en grint rûnom
(m)y = jacky icks kwadraat
broem, broem, broemend
nei de finish
mar
’k haw my al ferstapt
it gas bleau hingjen
ik crashte op ’e harsens
yn ’e grintbak
fan myn bernskens
Sylke Kingma is moannedichter fan april 2026 by RIXT. Har earste moannegedicht is ‘maitiidsljocht’.
maitiidsljocht
de swiere knipklaai
tusken Fûns en Jorwert
skjirret djipper
as myn tinzen
yn betiid maitiidsljocht
is it gers suver
geiler as oars
ljipkes oer de wjuk
yn ‘e fromblauwe loft
socht ik juster in skries
hjoed bin ik in ljip
Ofwiisd yn ’e hel / Afvist i helved is Tomas Dalgaard syn twadde moannegedicht fan Maart 2026.
Ofwiisd yn ’e hel
Sjochst net dat it hjir fol sit
snuorre de duvel dûm
mei ferkrêfters
sadisten en lustmoardners
Knoarren kriminelen
Rasisten
Oarlochsmisdiedigers
Pedofile rikelju
Spikerhurde bankdirekteuren
Folk dat ferrifelet
en alles docht foar jild
Hjir is gjin plak foar
sa’n sokses as do
Sels al ha ik de saak
faker as ien kear útwreide
alles sit hjir
jierren yn ’t foar al fol
Der binne hiel wat minsken
dy’t it fertsjinje
om teistere en tamtearre te wurden
foar har wandieden
Dêrby ha ik it op ’t heden smoardrok
mei it opstellen fan it sûnderegister
foar de boekhâlder
It is hjir gjin sneinsskoalle
mar de hel mei flammen oeral
Hast ek mar in idee
fan wat it kostet
om it fjoer baarnend te hâlden
It mei my net barre
om ien oan te nimmen
dus moat ik
alle wurk sels dwaan
De stookkosten
kostje my de kop
As der dan sa’n ûnnoazele as do
oandweiljen komt
moat ik de doar
wol iependwaan
Dan begjint it te sigen
en rint de gasrekken
noch fierder op
Do bist mar in lytse sûnder
Dus pak op foar’t ik fan gedachten feroarje
en dy hjirûnder hâld
Tomas Dalgaard / oersetting Martsje de Jong
Afvist i helvede
Kan du ikke se her er fyldt op snerrer satan stresset
Med voldtægtsmænd
sadister og lystmordere
Alle mulige misdædere
Racister
Krigsforbrydere
Pædofile rigmænd
Skruppelløse bankdirektører
Mennesker som har svindlet
og vil gøre alt for penge
Her er ikke plads til
sådan et nul som dig
Selv om jeg har udvidet geschæften flere gange
er her booket op
mange år i forvejen
Der er mange mennesker
som fortjener
at blive pint og plaget
for deres ugerninger
Desuden har jeg dødtravlt lige nu med at udarbejde synderegisteret til revisoren
Det her er ikke nogen søndagsskole
men helvede med flammer over det hele
Er du klar over
hvad det koster
at holde ilden ved lige
Jeg har ikke råd til
at have nogen ansat
men må gøre
alt arbejdet selv
Varmeregningen er ved
at ruinere mig
Når sådan en idiot som dig kommer rendende
er jeg jo nødt til
at åbne porten
Sådan at det trækker
og varmeregningen
bliver endnu større
Du er kun en lille synder
Så fis af før jeg skifter mening
og beholder dig hernede