Steuring

Us junydichter Jetze de Vries hat dit fers skreaun fanwege de wize fan kommunisearjen fan de Omrin oer de steuring(en). In meiwurker fan de skipswerf sei fan neat te witten, wylst Omrinpersoniel al bûten stie. In grut part fan de Harnzers en omkriten leaut net mear dat Omrin der alles oan docht om de ûne feilich te krijen.
En de Provinsje? Nimt dy de mienskip serieus?

Harns, juny 2018

Steuring

der wie in steuring
lies ik ferline wike
der wie in steuring
op ’e nij
ik wie tichtby
op ‘e werf oan it wurk

der wie in steuring
lies ik in pear dagen lyn
der wie in steuring
op ’e nij
ik wie tichtby
ik hie krekt de skonken ûnder ’t gat
by it sâltfabryk

der wie in steuring
lies ik juster
der wie in steuring
op ’e nij
ik wie tichtby
it wie skoft by de Omrin
ik rûn in blokje om

de bazen mei bline ramen
litte mûnsters los
as kobben met griene eagen
foar harren ponge
smoke wy sigaar
oer ’e longen

Steuring?

 

© Jetze de Vries

 

 

 

Harns en syn waadsee

94 % fan de wrâldsiedden is útstoarn is en kin net weromkomme. Kinst it libben en de mins werombringe nei de kearn, in siedsje. In siedsje hat goede boaiem nedich om te groeien; wetter, leafde en sinneljocht. In soad siedden lizze yn it skaad, ferskrale dêr. It is oan ús om te soargen foar fruchtbere boaiem en mei soarch en leafde de omstannichheden better te meitsjen.
Ik wenje yn Harns en op de Offalûne nei is it in moaie dynamyske stêd dêr’t in protte muzyk yn sit. Dêrom dit fers, dat ek in liet is.

Harns en syn waadsee

do ljochte fisk glimkest op tusken de iezing
streamst as muzyk, sûch dy op as in spoen

dyn echokeamer – it lûd komt werom

do dûnser bûnzest yn it hert fan myn havenstêd
blau lei ik by de fjoertoer ferankere, hearde dyn namme
skolperjend ûnder ’t kessen, rinkeltoan yn ’t liif
sturt yn ’e tiis – wyld krite kobben foarby

do dûnser bûnzest yn it hert fan myn havenstêd

fan no ôf leit de moarn op ’e dyk te dampen
draaf ik by mêsten lâns, oer klinkers ta kaai
trossen los, de skitteringen ûnder seelok
dyn echokeamer – it lûd komt werom

do dûnser bûnzest yn it hert fan myn havenstêd

© Jetze de Vries

de kwetsberen

Dit earste moannegedicht ‘de kwetsberen’ fan ús junydichter Jetze de Vries is makke as reaksje op it megalomane Wynmolenpark Nij Hiddum-Hou. Njoggen mûnen fan 210 meter heech. Dat is twa kear de hichte fan de Achmeatoer en dat njoggen kear. Bewenners fan it gebiet sille kabouters wurde yn har eigen wrâld.

Artikel 1
Alle mensen worden vrij en gelijk in waardigheid en rechten geboren. Zij zijn begiftigd met verstand en geweten, en behoren zich jegens elkander in een geest van broederschap te gedragen.

de kwetsberen

de rolferdieling
foar it toaniel
ús mienskip
LF 2018

de húsmosken
greidefûgels
pauwen
rôffûgels
toarteldowen
en de koekút

guon lju bin alle fûgels
yn ien

mar wa kriget de haadrol?
de byrollen?
wa binne de figuranten?

de maleurfûgels
fleane tsjin de molen
fan de lucky birds

Gandhi sei al
Je kinne it peil
fan in beskaving
ôfmjitte oan hoe’t se mei
de kwetsberen omgean

© Jetze de Vries

Froulju fan Frijlân!

28 maaie 2018
Op 18 april waard Stichting Frijlân iepene. In nij ekologysk ynisjatyf yn de Swettepolder ûnder de reek fan Ljouwert. Fiif froulju bewenje en bewurkje dêr pleats en lân. De gemeente Ljouwert stipet it ynisjatyf. Tegearre mei de dichters Geart Tighelaar, Piter Yedema en Jetze de Vries waard Syds Wiersma frege om foar de iepening in gelegenheidsgedicht te skriuwen. Hy bewurke syn gedicht dêrnei ta syn tredde gedicht fan de moanne maaie.

FROULJU FAN FRIJLAN


Charon fytst my it Van Harinxma oer
it deaderyk fan high tech dairy yn:
ús drûchmealde dream fan fûgeltsjelân.
In krigele plantaazje is jim doel
mei waarme hannen omkear bewriuwe
oer de ylhurde knibbels fan de polder.
In Finske kotta, wat yurts, in wenwein,
sa begjint treast, sa set fêst foarnimmen
útein om slein lân geast yn te blazen.

Froulju! Dit is in iensume igge
oan in útmolken see, ljocht krepearret
fan toarst boppe de hurdgriene koarsten.
Lange, linige massaazjefingers
freget jim ûndernimmen, nuodliker
as dit bonkerak mei syn fêstklapte
kaken leit Fryslân der nearne hinne.
Nachtsusters yn in sanatoarium, sprekkers
op jirpelkistjes sille jim wêze.
Fryslân genêze wurdt in spul fan lang
en wiis en hellich ingelengeduld.

Mar hark! Der sit altyd wol earne dize
yn 'e grûn, in fertelling fan wadi
dy't jûns, as jim rêstend op chaises longues
de sinne mei syn toarstige amers
troch ferdôve notiid sakjen sjogge,
syn taal fan buorkjen út 'e djipten sjongt.
Dan glimket dit lân wer as in kuststreek.
En as de grouwe mûzebiter de nacht
yntsjantelt as in skaad dat net loskomt
fan syn rôverseach, dan komme jim oan
by de leechte roppich om ús te bereizgjen.
Jou jim dan oer, want dit is de polder
dy't gol is mar faak slim ûnwennich gûlt
as in gipsy oan 't keatling fan in honk.

© Syds Wiersma

Fucking Brilliant

23 maaie 2018
De Fonteinen sproeie. Fryslân is mei stip binnenkommen op de hitlist fan Lonely Planet.  En, as wie it sa betocht, hjoed is it Legacy Day yn LF2018. Syds Wiersma, ús dichter fan de moanne maaie, jout koart kommintaar.

 

FUCKING BRILLIANT


It dogma is: dy Friezen tinke âld,
hoe sil soks kultureel in haadstêd runne?
It mom wie: IK bring jim de hegere wrâld
fan wiere keunst, hâld toch op mei dat klunen.

Sa dindere de Tilroe Tilbury
by stedskommisjes del, net om te learen
oer wat in mienskip wol, mar yn 'e hurry
de Fries ta smaak en skientme te bekearen.

It resultaat: in iendiminsjonaal
gemiich fan kitsjerige metafoaren,
en ‘t safolste Alvestêdekabaal
om alle tsjinaksel yn slym te smoaren.

Oh lonely planet of the wandering kind,
these fountains spray our fucking brilliant mind.

© Syds Wiersma

Echte helden

8 maaie 2018
Syds Wiersma is ús dichter fan de moanne maaie 2018. Yn syn earste moannegedicht sjocht er werom op 4/5 maaie. Oanlieding foar syn gedicht is it yndrukwekkende ferhaal fan Gerard van der Veer sneon 5 maaie yn de Blokhúspoarte. Dy fertelde oer syn mem, dy’t yn de oarloch koerierster wie. Mar se woe neat fan in heldenstatus witte. Se sei in kear: ‘Ik hie it net gau wer sa dien, fierste gefaarlik.’ En: ‘Echte helden binne seldsum moatst witte.’ Gerard fertelde sneon ek it ferhaal fan fersetsman Jan Evenhuis (1896-1944), dy’t yn syn eagen in echte fersetsheld wie. Syds brûkte de útspraak fan Gerard syn mem as kaairigel yn it folgjende gedicht.


Jan Evenhuis

ECHTE HELDEN

De sinne sakket happich oer Froubuorren
wylst ik de ôfslach Alde Leie nim.
De jûn fan fjouwer maaie, wer dy stim
dy't seit: ik ha se stean sjoen tsjin de muorren

en wist net wa't ik wie, de bange fint
foar 't fjoerpeloton of dy oare skiter
dy't as syn baas blaft as de soademiter
mei 't plennen fan in razzia begjint.

Fan ûnrjocht siedt it bloed, mar wat soe 'k dwaan
as boalsfeinten my op 'e bealch sitte?
Echte helden binne seldsum moatst witte,
witst noait wa't swije sille en wa't slaan.

De sinne leit bedobbe yn it Bilt,
âld diken fykje troch it frije fjild.

© Syds Wiersma

Fûgeltsjelân

Under de reek fan Ljouwert en lyk njonken de Dairy Campus wol in groepke froulju wenje en wurkje om sjen te litten dat it oars kin en dat it oars moat yn ‘e wrâld. By de iepening fan Stichting Frijlân hat ús moannedichter fan april, Piter Yedema, ûndersteand fers foardroegen.

It soe Piter syn lêste fers wêze. Middeis op ‘e fyts werom nei syn wenplak Mantgum waard er troffen troch in hertstilstân. Freed 20 april is er ferstoarn yn it MCL yn Ljouwert. Piter waard 76 jier. Wy sille him slim misse.

FUGELTSJELAN

Wreedste moanne is April
Oer de wjuk giet in âldhij
fier klinkt syn twiit tin en skril

Oantins en ferlangen komme frij
út deade grûn in winter lang
De earmoed langer skylk foarby

Doe klonk folút har fûgelsang
Nij libben krijt it ryk allinne
en lokkich libje se noch lang

© Piter Yedema
† 20 april 2018